گزنفون ( مترجم : وحيد مازندرانى )
34
لشكر كشى كوروش يا بازگشت ده هزار نفر ( فارسى )
سارد « 1 » گرديد . پروكزنوس هم به اتفاق هزار و پانصد نفر داراى اسلحهء سبك در آنجا بود . سوفنتوس با هزار نفر مجهز به اسلحهء سنگين و سقراط آخنى با پانصد نفر و پازيون اهل مگارى نيز با صد نفر سرباز سنگين اسلحه و سيصد نفر سبك اسلحه و با سپرداران خود وارد شد . اين سركردهء آخرى و سقراط آخنى نفراتى همراه داشتند كه در محاصرهء ميلتوس هم شركت كرده بودند . همهء اين دستهها در سارديس به لشكر كوروش پيوستند . در آن گيرودار تيسافرن متوجه اين تداركات مفصل شد و پى برد كه جمعآورى قوا از طرف كوروش دامنهدارتر از آن بوده كه براى سركوبى پىسىها لازم باشد . ازاينرو با پانصد سوار شتابان به حضور پادشاه رفت . وقتى كه اردشير از زبان تيسافرن شرح لشگر آرائى كوروش را شنيد به جمعآورى وسايل مقابله و دفاع پرداخت . در اين هنگام كوروش با سپاهيانى كه اشاره نمودم از سارديس به راه افتاد و از ميان ليديه ( لوديه ) سه منزل پيش رفت مسافتى بالغ بر بيست و دو فرسنگ و تا ساحل رودخانهء ماندر آمد . عرض اين رودخانه در حدود دويست پا بود و بوسيلهء قايق بر آن پلى ساخته بودند . بعد از عبور كردن از اين رودخانه او از ميان سرزمين فريگيه يك منزل يعنى مسافتى در حدود هشت فرسنگ پيشروى كرد و به كلوسه « 2 » رسيد كه شهرى مسكون و وسيع و مرفه بشمار ميرفته در آنجا هفت روز درنگ
--> ( 1 ) - سارد در كنار رودخانهء پاكتول ساتراپ نشين آسياى صغير بوده و نوشتهاند كه لشگركشى كوروش در ماه آوريل ( ارديبهشت ) شروع شده و شش ماه طول كشيده بود . م ( 2 ) - Colossae